مهریه به دختر باکره تعلق می‌گیرد؟

خانم دوشیزه می تواند طلاق بگیرد و بد مطالبه مهریه کند؟

 

مهریه دختر باکره بعد از طلاق قابل مطالبه هست؟

 

دوستان و همراهان گرامی گروه حقوقی وکیل الوکلا حتما بارها شنیده یا دیده‌اید که اگر خانمی دوشیزه «باکره» باشد و همسرش طلاقش دهد فقط نصف مهریه به دختر خانم تعلق می گیرد.

در این مقاله به‌طور مستند و قانونی راجع به این مسئله توضیح می‌دهیم.

طبق ماده 1092 قانون مدنی جمهوری اسلامی ایران هرگاه شوهر قبل از نزدیکی زن خود را طلاق دهد زن مستحق نصف مهریه خواهد بود و اگر شوهر بیش از نصف مهر را قبلا داده باشد حق دارد مازاد از نصف را عیناً یا مثلاً یا قیمتاً استرداد کند.

حالا با در نظر گرفتن این مطلب که توضیح دادیم یک فرضی برای خواننده این مطلب به‌وجود می آید:

خانمی تقاضای طلاق از همسرش را داشته و پرونده‌ای برای طلاق هم تشکیل داده و مهریه خانم 500 عدد سکه بوده  و اعلام کرده که در ازای طلاق حاضر به بخشش 450 عدد سکه از مهریه‌اش است و دادگاه هم در نهایت با پذیرش بخشش 450 عدد سکه از مهریه، با درخواست طلاق خانم موافقت کرده و طلاق هم صورت گرفته است.

خانم بعد از اجرای حکم 50 عدد سکه باقی مانده از مهریه اش را مطالبه می کند. با توجه به اینکه خانم باکره بوده و در اصل تنها استحقاق دریافت نصف مهریه را دارد، به نظر شما واحد اجرای احکام تکلیفی دارد در خصوص وصول 50 عدد سکه‌ای که خانم نسبت به مطالبه آن اقدام کرده؟

یا چون خانم قسمت عمده‌ای از مهریه اش« همان 450 عدد از 500 عدد » را ابراء (بخشش) کرده است، در نهایت فقط می تواند 25 عدد سکه را دریافت کند؟

اداره کل امور حقوقی قوه قضائیه در پاسخ به این فرض اینگونه پاسخ داد: در این فرض که خانم دوشیزه در ازای طلاق 450 عدد سکه از کل مهریه را در برابر همسرش ابراء کرده است، خانم همچنان حق دارد که برای دریافت بقیه مهریه‌اش مطالبه انجام بدهد که البته مقدار باقی مانده از سکه ها از نصف مهر المسمی هم کمتر است.

(یعنی مهر المسمی که 500 عدد بود و در عقد نامه نوشته شده بود، نصفش میشد 250 عدد که این خانم بعد از بخشش فقط 50 سکه از مهریه اش باقی مانده است.)

قسمت دیگر این استدلال هم این است که خانم هیچ قسمتی از مهریه‌اش را وصول نکرده بوده و موضوع پرونده هم شامل ماده 1092 قانون مدنی که مربوط به پرداخت بیشتر از نصف مهریه به خانم است؛ نمی‌باشد.

 

اعمال حق حبس توسط دختر باکره چیست؟

 

حق حبس یعنی یک خانم به همسرش می گوید تا کل مهریه من را نپردازی ، از تو تمکین نمی‌کنم (که مهمترینش این است که رابطه زناشویی برقرار نمی‌کنم)

 

 

 ماده 1085 قانون مدنی" زن می تواند تا مهریه به او تسلیم نشده است از ایفاء وظایفی که در مقابل شوهر دارد امتناع کند ". 

 

 

بنابراین، استفاده از حق حبس در ازدواج نیز امکان‌پذیر است و زوجه می‌تواند از این حق استفاده نماید. استفاده از حق حبس، علاوه بر عقود معوض، در عقد نکاح یا ازدواج هم امکان‌پذیر می‌باشد.

در حقوق، گفته می‌شود که چون مهریه به نوعی عوض عقد نکاح است، لذا زن می‌تواند قبل از دریافت مهریه، از ایفای وظایف زناشویی خود خودداری نماید.

استفاده از حق حبس در نکاح که مبتنی بر احکام فقهی هم هست. دراحکام فقهی حق حبس برای زوجه با این عبارت بیان شده است:

 

" للزوجه الامتناع قبل الدخول حتی تقبض مهرها ان کان حالا "

 

 

یعنی اینکه زن می‌تواند از رابطه زناشویی امتناع کند تا زمانی که مهریه‌اش را دریافت نماید. این مهریه باید حال باشد، نه مدت‌دار. البته استفاده از حق حبس در ازدواج، نیازمند وجود شرایطی است که صرفاً در صورت وجود این شرایط، زن می‌تواند تا زمانی که مهریه‌اش را نگرفته است از تمکین خاص و تمکین عام در برابر شوهرش خودداری نماید. مثلاً مهریه زن باید حال باشد؛ نه مدت‌دار. همچنین، در صورتی که زن خودش و با اختیار وظایف زناشویی‌اش را انجام داده باشد دیگر نمی‌تواند از حق حبس استفاده کند.

 

 

 

مهریه زن مهریه در چه صورتی به زن تعلق نمی‌گیرد؟

 

 

 

 

 

مهریه به دختر باکره تعلق می‌گیرد؟

 

 

 

 

پرسش آیا خانم غیر باکره در ازدواج دومش حق حبس دارد؟

 

فرض بر این است که این موضوع بین زوجینی اتفاق می‌افتد که اولین ازدواجشان است و خانم هم دوشیزه است اما اگر خانمی از همسر اولش به هر علتی جدا شد و دیگر دوشیزه نبود و با دیگری ازدواج کرد، آیا این خانم با اینکه دیگر دوشیزه نیست، می‌تواند به همسرش بگوید که تا مهریه را به صورت کامل پرداخت نکند هیچ تمکینی در برابر او انجام نمی‌دهد و با او در یک مسکن مشترک زندگی نمی‌کند؟

در پاسخ به این سؤال می‌توان گفت در قانون مدنی برای استفاده زوجه از حق حبس شرایطی پیش بینی شده است که عبارتند از:

1-مهریه خانم عندالمطالبه (حال) باشد.

2-  خانم قبلاً از شوهر خود تمکین نکرده باشد.

اگر زوجه دو شرط فوق را دارا باشد حتی درصورتی که غیر باکره باشد می‌تواند از حق حبس خود در برابر همسر خود استفاده کند.

چنین سوالی را از اداره کل امور حقوقی قوه قضائیه هم پرسیده شد و پاسخ استعلام از اداره کل این بود: با توجه به مطلق بودن کلمه« زن »درماده 1085 قانون مدنی، حق حبس شامل خانم غیر باکره‌ای که از همسر اولش طلاق گرفته باشد هم می‌شود.

ماده 1085 قانون مدنی: زن می‌تواند تا مهر به او تسلیم نشده از ایفاء وظایفی که در مقابل شوهر دارد امتناع کند مشروط بر این که مهر او حال باشد و این امتناع ‌مسقط حق نفقه نخواهد بود. رأی وحدت رویه شماره ۷۱۸ مورخ ۱۳۹۰/۲/۱۳هیأت عمومی دیوان عالی کشور آن است که حق حبس موضوع ماده ۱۰۸۵ یاد شده ناظر بر مجموعه وظایف زوجه ناشی از رابطه زوجیت است؛ بنابراین چنانچه زوجه نسبت به تمکین خاص که از بارزترین تکالیف ناشی از زوجیت است اقدام نکرده باشد، حق حبس وی به قوت خود باقی است.

۵
از ۵
۱ مشارکت کننده
ارتباط با وکیل متخصص